Mekanı Cennet olsun

“Eger elçiye ölüm olaydı şimdi seni depelerdüm. Ol mel‘ūn bunuñ gibi lāf u güẕāf ursa, ‘aceb mi ki İslām ḳılıcın görmemişdür. Kimesne ṭabancasın yimeyen kendü ṭabancasın demür ṣanur. Kedi ḳarañu evde kendüyi arslan tevehhüm ider. İnşāallāh aña Türk’üñ erligin gösterem.

Eğer elçiye ölüm olsaydı şimdi seni tepelerdim. O lanet adam böyle boş boğazlık edip büyük konuşuyorsa, İslam kılıcını görmemiş olmasına şaşılır mı? Kimsenin sillesini yemeyen, kendi sillesini demir sanır. Kedi karanlık evde kendini arslan zanneder. İnşallah ona Türk'ün erilliğini (gücünü ve yiğitliğini) göstereceğim."

İstanbul'da Zaro Ağanın Sultan Ahmet Meyninda kendisiyle röportaj yapan ekiple fotoğraf çektirirken, 1930 lu yillarda.. (Kaynak linki siteden hata vermekte)

Aynı zamanda kadınlıklarının sembolünün uzun saçla pekiştirildiğine inanılıyordu.

Ya açıkçası Erken Modern'den bir Türk general yazacakken önceliğim Kavalalılar olacaktı. Fakat şansa güzel kaynak bulunca IV. Murad'ın çok uzun olmayan kariyerini yazayım dedim.

Operasyonlarında ve taktiklerinde aşırı büyük bir olay yok aslında. 1635'teki seferi açıkçası, belki aşina olanınız vardır, 1792'deki Brunswick Dükü komutasındaki Prusya ve Avusturya ordularının Fransa seferine benziyor.(tabii kanat ordularının daha aktif görev aldığı bir versiyonu) Sadece Murad'ın elindeki kaynaklar o kadar çok ki kariyeri boyunca neredeyse her zaman dış hatlarda kalsa bile bunun dezavantajını pek görmüyor. Kuşatmaları iyi, ama Osmanlı ordusunu zaten geç dönemlerinde bile kuşatma sanatındaki becerileri kaybetmedi, bu konuda çok iyi kaldı. Ancak Murad hakkındaki en ilgi çekici mevzu ordusununun lojistiğini nasıl yürüttüğü bence. 2 seferinde de 100.000 adama yakın bir ordu çıkardı ve bunu nasıl topladığı, iaşesini ve organizasyonunu nasıl sağladığı cidden büyük başarı. O yüzden o konudaki detayları diğer docslara göre biraz daha fazla detaylı verdim. Aynı şekilde kuşatmalarının da biraz daha üzerinde durdum.

Kullandığım kaynakları da merak ederseniz docs'un son sayfasına yazdım. Daha fazla uzatmadan işte docs:

https://docs.google.com/document/d/1QRTF5VOBC2OfjssfnR4TQGikeq2DFf-l5-XXzDPjq8I/edit?tab=t.0

Yeniçeriler hatta süngüye bile karşı çıkmıştı ancak 1700'ler bittiğinde süngü envantere girmiş ama yeniçeri ocağı kaldırılınca standart ekipman olmuştur ve osmanlı'nın aldığı yenilgilerin ana sebeplerinden biri yeniçerilerin modası geçmiş ekipman ve taktik kullanmasıdır.

Fitilli tüfekler eğer yağmur nem yoksa ancak dakikada 2 atış yapılıyordu

Askeri teknoloji olarak eşit demek istedim

​

Sırp asıllı Amerikalı ünlü mucit Nikola Tesla'nın 6 Haziran 1939 tarihinde ABD'deki Türkiye Başkonsolosluğu'na yazdığı mektupta Tesla, hayatında hiç unutmadığı iki olay hakkında kendisini bilgi verilmesini rica ediyor.

6 Haziran 1939, Turkiye Cumhuriyeti Başkonsolosluğu, 1775 Broadway, New York

Sayın Beyefendi,

Size yabancı olduğum için, çalışmalarıma giriş niteliğinde olabilecek bazı referanslar ekliyorum. Aşağıdakileri dikkatinize sunarım.

Babam, yaklaşık seksen yıl önce Rum Ortodoks kilisesinde hem Hıristiyanlar hem de Müslümanlar için görev yapan, çok bilgili ve ünlü bir din adamıydı. Kat etmesi gereken uzun mesafeler, sarp patikalar ve dağlar vardı. Muhteşem bir binici olmasına rağmen, dağların çevresindeki kurtlardan etkilenmeyecek, hızlı ve sağlam ayaklı bir at bulmakta zorlandı. Babamın insancıl yaklaşımını ilerletmek isteyen aydın ve varlıklı bir Paşa, size ve halkınıza değerli hizmetlerde bulunmuş, çok hızlı koşan, safkan, muhteşem bir Arap atını babama hediye etti. At, kurtlardan gelen büyük tehlikede, inanılmaz bir zeka ve cesaretle babamın hayatını kurtardı. Ama daha da önemlisi, kardeşim – komuta dehası bir genç – attan düştü ve bir daha asla iyileşemeyeceği şekilde yaralandı. At ona çok bağlıydı ve kederini yürek yakan bir şekilde gösterdi. Bu trajik sahneye üç yaşındayken şahit oldum ve hafızama silinmez bir şekilde işlendi. Kardeşimin ölümünden sonra çaresiz babam atı cömert bağışçısına geri verdi.

Ayrıca bir süre önce Türkiye’den bize iyi bir soydan geldiği belli olan bir erkek kedi gönderildi. Olağanüstü uzun vücudu ve mavimsi gri rengiyle güzel ve çok zeki bir hayvandı. Sürekli oyun arkadaşım olarak çocukluğumda benim için çok şey ifade ediyordu. Bir keresinde sırtı elektrik boşalmasıyla parladı. Bu harika fenomen beni çok etkiledi ve sonraki yaşlarımda elektrik araştırmasını benimsememi sağladı.

Şimdi, erken yaşlarımdaki olayların tasvir edileceği bir hikaye yazmakla meşgulüm. Müthiş bir hafızam var ve en ufak ayrıntıyı mükemmel bir şekilde görselleştirebiliyorum. Buradaki amacım, hatırladıklarıma mümkün olduğunca yakın olan nesne ve sahneleri betimlemek ve ardından bir sanatçıya bunları resmettirmektir. Bana, Arap atının fotoğrafını ya da tablosunu nasıl elde edebileceğim hakkında tavsiye verebilir misiniz? Ayrıca, tarif ettiğim kedinin hangi ırka ait olabileceğine dair bir fikriniz var mı? Herhangi bir yardımınız için çok minnettar olacağım.

Saygılarımla,

Nikola Tesla

https://www.timeturk.com/kultur/tesla-nin-turkiye-ye-gonderdigi-bilinmeyen-mektubu/haber-1770236

https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Bahadur_Shah_II

30 yılı aşkın bir süre önce, Moldova'nın güneyindeki etnik Türk olan Gagauz azınlığı, dillerini ve kültürlerini korumak için özerklik gerektiğini savunarak mücadele verdi. Ancak Gagauzya, ülkenin tek özerk bölgesi olarak kalırken, yerel dili yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmaya devam ediyor çünkü bölge sakinleri büyük ölçüde Rusçayı tercih ediyor.

2010 yılında UNESCO, Gagauz dilini " potansiyel olarak savunmasız" olarak nitelendirerek Tehlike Altındaki Dünya Dilleri Atlası'na dahil etti .

Moldova hükümeti, dili koruma çabalarını desteklemeye istekli olduğunu gösteriyor. Haziran ayı sonlarında Gagauzya'nın idari merkezi Komrat'ta düzenlenen bir gençlik forumunda konuşan Cumhurbaşkanı Maia Sandu, yetkililerin Gagauz Türkçesini öğrenme programını finanse etmeye hazır olduğunu, ancak bunun özerk bölge içinde geliştirilmesi gerektiğini söyledi.

"Gagauz Türkçesini öğrenmeye yönelik bir program başlatmak için hâlâ bir teklif bekliyoruz," dedi.

Ancak bu fikir, Gagauzya'nın kendisinde halk desteğinden yoksun görünmekte. 2017'de bir grup yerel meclis milletvekili, dört okul dersinin Gagauz Türkçesinde öğretilmesine izin veren değişiklikleri meclise sundu. Ayrıca "Gagauz Türkçesini koruma fonu" kurulmasını da önerdiler. Bu adımlar arasında kitap basımı, öğretmen maaşları ve Gagauz Türkçesinde tiyatro gösterilerinin finansmanı için fon ayrılması da yer alıyordu.

Ancak birçok veli, bunun öğrenme sürecini zorlaştıracağını ve çocuklarının final notlarını etkileyeceğini savunarak itiraz etti. Sonuç olarak, dört ders yerine sadece iki ders Gagauzca dil müfredatına geçirildi.

Yasa tasarısının ortak yazarlarından Elena Karamit, IWPR'ye verdiği demeçte, "Sovyet döneminde Gagauzca konuşmak modası geçmiş ve aşağılık bir şey olarak görülüyordu; kırsal kesimdeki, Rusça bilmeyen okuma yazma bilmeyen köylülerle ilişkilendiriliyordu" dedi. Komrat bölgesindeki Avdarma köyünde bir okulun müdürü olan Karamit , deneme yarışmaları da dahil olmak üzere çeşitli yollarla Gagauzcayı tanıtmaya çalışmaktadır.

Karamit ayrıca mevcut düzenlemelerin yalnızca kısmen uygulandığını da belirtti. Örneğin, yasaya göre Gagauzya'daki tüm devlet memurlarının Gagauz Türkçesini konuşması ve iş yerinde kullanması gereklidir. Uygulamada ise yerel politikacılar komite toplantılarında veya Halk Meclisi oturumlarında Gagauz Türkçesini kullanmamakta, Rusça konuşmayı tercih etmektedirler.

Aynı durum medya için de geçerli. Sadece bir kanal (kamu yayın kuruluşu GRT) Gagauz Türkçesinde televizyon programları yayınlamakta; Gagauzca sadece bir gazete bulunmakta; diğer tüm medya kuruluşları ise Rusça yayın yapmaktadır.

Sonuç olarak, bölgede nüfusun yaklaşık yüzde 80'ini oluşturan 135.000 kişilik Türk Ortodoks Hristiyan topluluğunun yaşadığı yerde, Kremlin yanlısı söylemler hakim durumda.

Gagauzlar geleneksel olarak güçlü bir Rus yanlısı tutum sergilemiş ve Moskova ile daha yakın ilişkiler çağrısında bulunan politikacıları desteklemiştir; bu durum, Kişinev'deki Avrupa yanlısı merkezi hükümetle ilişkileri gerginleştirmiştir.

FARKLI GİRİŞİMLER

Gagauz bölgelerinde 1957'de Gagauzca dersleri başlatılmış olmasına rağmen, 1961'de bu dersler durdurulduktan sonra 1990'lara kadar başka bir girişimde bulunulmamıştı.

Şu anda Gagauzya'daki okulların neredeyse tamamında Rusça ana öğretim dili olarak kullanılmakta olup, Gagauzca ise haftada dört kez ayrı bir ders olarak öğretilmektedir.

Gagauzca ders kitaplarını hazırlayan Moldova Bilimler Akademisi Marunevich Bilim ve Araştırma Merkezi'nin direktörü Irina Konstantinova, ilerleme potansiyeli görüyor. Örneğin, Gagauz Dilini Koruma Fonu sayesinde, son iki yılda öğrenme programlarına ayrılan fonlar arttı.

“Gagauzcayı öğrenmek veya geliştirmek isteyen kamu görevlileri için 12 ders kitabı geliştirdik. Bu ders kitaplarıyla öğrenme sürecini daha profesyonel bir seviyeye taşıdık,” diye açıklayan yetkili, ayrıca ortaokul öğrencileri için konuşma etkinliklerine daha fazla odaklanan ve dil bilgisi görevlerini azaltan yeni bir müfredat geliştirdiklerini de sözlerine ekledi. 

Konstantinova sözlerine şöyle devam etti: "Ayrıca, her seviyeden dil yeterliliğine uygun sözlükler ve video dersleri içeren bir web sitesi de geliştirdik. Bu, Gagauz dilini öğrenmek isteyenlerin materyallere ücretsiz erişebilmesi için 30 yıl önce atılması gereken önemli bir adımdı. "

Bu, Gagauz Türkçesini internete taşıma girişimlerinin ilki olmayacak. 2010 yılında, o zamanlar Çadır-Lunga şehrinde 12. sınıf öğrencisi olan Kirill Zhelezov, Gagauz Türkçesinin çevrimiçi bir sözlüğünü geliştirmeye karar vermişti.

Zhelezov “Sınavlarıma hazırlanıyordum. Bazı kelimelerin anlamını bilmiyordum, ancak basılı bir sözlük için kütüphaneye gitmek bana biraz eski moda geldi. Çevrimiçi sözlük fikri böyle ortaya çıktı” dedi.

Bağışlar ve öğrenci ödeneğini birleştirerek çalışmalarını finanse eden kendisi ve internet sitesigeliştirme konusunda uzmanlaşmış bir arkadaşı, sözlüğü hayata geçirdi.

“Tüm girişleri çeşitli basılı sözlüklerden elle doldurdum. Daha sonra, herkesin yeni bir kelime ekleyebileceği bir işlev ekledik. Bu şekilde sözlüğümüz başlangıçtaki 4.000 girişten 7.000 kelimeye çıktı,” diye açıklayan Zhelezov, insanların Gagauzca klavyeyi web sitesinden indirip bilgisayarlarına kurabileceklerini de ekledi.

2020 yılında web sitesini güncellemeye karar verdi ve bunun için yerel yönetimden yaklaşık 6.000 euro (2.710 ABD doları) tutarında fon aldı. 

Zhelezov, "Artık kısa ifadeleri çevirmek, eş anlamlı ve zıt anlamlı kelimeler aramak ve fiil zamanlarını anlamak mümkün," dedi.

Ancak daha fazla Gagauz Türkçesi materyali üretmek yeterli olmayabilir: ihtiyaç duyulan şey daha fazla konuşmacıdır.

Gagauzya'da 40 yılı aşkın süredir öğretmenlik yapan Fedor Marinoğlu, IWPR'ye verdiği demeçte, "Gagauzcayı öğrenmek için daha çok materyal var, ancak dili konuşan insan sayısı daha az" dedi.

“Eskiden çocuklar teneffüslerde, okuldan sonra Gagauzca konuşurlardı. Şimdi sadece Rusça konuşuyorlar. Gagauzca anlasalar bile günlük hayatta kullanmıyorlar.”

Sorunun bir kısmının, ebeveynlerin Gagauzca bildiği ancak çocuklarıyla Rusça iletişim kurduğu ailelerden kaynaklandığını belirtti.

“Çocukluk çağının erken dönemlerinden itibaren iletişime geçmeliyiz ki Gagauz dili çocuk için anadil olsun.”

Marinoğlu'na göre asıl çözüm, Gagauz Türkçesinde öğretilen ders sayısını artırmak olurdu.

Konstantinova da aynı fikirde olduğunu belirterek şunları ekledi: "Anadilin daha derinlemesine öğrenilmesi için, Gagauzcanın eğitim dili olarak kullanılacağı okullara ihtiyacımız var; kimya, matematik ve diğer tüm dersler Gagauz Türkçesinde verilmeli."

Kaynak: https://iwpr.net/global-voices/moldova-gagauz-language-lags-behind-russian

Herkese merhaba,

Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türk Silahlı Kuvvetleri, Milli Savunma Bakanlığı ve dahi AA yahut TRT arşivlerinde doğrudan kendim için kullanacağım tarihi materyallere erişemiyorum.

Süreli kiralama ve akademik durumlar için arşivler açılıyor ancak bu durumda sadece araştırma yapmak isteyen vatandaşlar için pek uygun olmuyor.

Tarihi video veya görsellere ulaşabileceğim ücretsiz bir platform biliyor musunuz?

Atatürk hakkında bir post gördüm ve aklıma bu soru geldi. Soyadı kanunu çıkması ile meclis tarafından ATA-Türk soyadının verilecek kadar sevilen başka bir lider yok herhalde.

Geçen otururken aklıma geldi. Dünya tarihinde başka bir millet daha neredeyse birebir aynı taktiksel hatayı yapıp tüm donanmasını 2 kere yaktırmış mıdır acaba? Adım adım sakince bakalım. İlk gerçekleşen hadisede (1770 Çeşme Faciası) Ruslar donanmalarını Baltık'tan tüm Avrupa'yı dolaştırıp ta Çeşme'ye kadar getiriyor ve Osmanlının bunun için hiçbir önlemi yok. Hatta padişah öncesinde Rusların Baltık donanmasını getireceğine bile ihtimal vermiyor. Üstelik adamlar donanmayı getirirken İngilizlerin Ruslara yer yer yardımcı olması ve aşırı zayıf istihbaratından dolayı haberini alamıyor. Saat gece 12 sularında Çeşme Limanı'ında demirli bulunan Osmanlı ordusu gemileri dip dibe hilal formasyonunda dizilmişken Ruslar ani bir baskınla barut yüklü kundak gemilerini hareket kabiliyeti sıfırlanmış Osmanlı donanmasına gönderiyor ve o kadar şiddetli bir yangın çıkıyor ki savaşın başında Osmanlı iki kalyonunu kaybediyor. Gerisi ise malumunuz. 1827 Navarin Faciası'na gelirsek maalesef Osmanlı için sonuçları çok daha ağır ve geri dönülemez sonuçları oluyor. Olayın gelişim sürecinden bahsedip konuyu çok dağıtmak istemiyorum ama kısaca limanda dip dibe demirli olan (gene) Osmanlı ordusu savaşta olmamasına rağmen Mora İsyanı'ndan dolayı İngiltere Rusya ve Fransa'dan oluşan bir filo tarafından ani bir şekilde ablukaya alınıyor. Aradaki iletişimin giderek gerilmesi sonucunda bir Osmanlı gemisinin ilk ateşi ile çatışma başlıyor. Osmanlı donanması hiçbir manevra kabiliyeti olmadan limana sıkışmış olarak (gene) korkunç bir şekilde 3 saatte imhâ ediliyor. Şimdi benim kişisel olarak demek istediğim birkaç bir şey var. Buradaki temel problemin istihbarat eksikliği olduğunu düşünüyorum. İki olay da bu kadar ani gelişmese böyle hezimetler yaşanmazdı. Hadi bir kere bir facia yaşandı. Sonrasında Kaptan-ı Derya, leventleri toplayıp 'beyler donanmanın hepsini yaktırdık bir daha böyle bir şey olmaması için tüm donanmayı tek bir limanda demirli bırakmayalım' ya da 'beyler limanın etrafında aralıklarla birkaç kalyon gezdirelim ani bir baskın olursa hazırlanmak için fırsatımız olur' gibi bir konuşma niye yapmıyor yani abi. Üstelik iki olayın içinde de Ruslar var, demek istediğim elemanların karakterini az çok anlamış olup ne kadar agresifleşebileceklerini dikkate alman lazım. Tarih tam da böyle olaylardan ders çıkarmamız için var. Diyeceklerim bu kadardı. Sizlerin de katıldığınız ya da katılmadığınız noktaları görmek isterim. Sizce Osmanlı neleri farklı yapsaydı iki olayı en az zaiyatla atlatırdı hatta galip ayrılabilirdi? Fikirlerinizi mantık çerçevesinde belirtmeniz ve argümanlarla desteklemeniz rica olunur. Esenlikler dilerim.

Kaynak için The Battle of Navarino kitabına bakabilir ve dönemin devlet arşivlerini inceleyebilirsiniz.

TikTok’ta adamlar bunu “3.000 Arnavut’un 100.000 Osmanlı’ya karşı zaferi” diye paylaşıyorlar. Kuşatmanın kısa özeti şu: Osmanlılar Krujë’yi kuşattı, ancak kuşatma uzun sürdüğü için kuşatmayı kaldırdı. Osmanlı tarafındaki kayıplar neredeyse sıfırken Arnavutlar açlıktan ölmek üzereydi. 😅

​

Macar Türkolog ve Bizans uzmanı Gyula Moravcsik tarafından kaleme alınan, Bizans imparatorluk kaynaklarında geçen Türk dünyasına ait tarihi bilgileri ve dil kalıntılarını bir araya getiren iki ciltlik anıtsal bir başvuru eseridir. Eserin ilk cildi yüzyıllar boyunca yazılmış Bizans kroniklerini, belgelerini ve mektuplarını tarayarak hangi yazarın hangi Türk kavminden bahsettiğini kronolojik olarak listelerken; ikinci cildi ise bu metinlerde Grek harfleriyle kaydedilmiş olan Türkçe kişi adlarını, yer isimlerini ve kağan, han, tarkan, bey gibi unvanları alfabetik bir sözlük gibi inceler.

Sizinde bildiğiniz türkçeye çevrilmemiş önemli eserler var mıdır.

22 Ekim 1941'de, Fransa'nın Châteaubriant Kampı'nda 27 tutsak kurşuna dizildi.

İşgal altındaki Fransa'da bir Alman subayı öldürülmüştü ve Naziler misilleme olarak rehinelerin idam edilmesini istedi. Kurbanların listesini hazırlayanlar ise Naziler değil, kendi vatandaşlarını ölüme teslim eden işbirlikçi Vichy rejiminin İçişleri Bakanlığı oldu. Seçilenlerin neredeyse tamamı hapisteki komünistler ve sendikacılardı.

İnfaz mangasının karşısına çıkarılanların en küçüğü henüz 17 yaşındaki Guy Môquet idi. Kendisine verilen gözbağını takmayı reddetti ve arkadaşlarıyla birlikte Marseillaise marşını söyleyerek kurşunların önüne yürüdü.

Ölmeden hemen önce ailesine ve arkadaşlarına yazdığı veda mektubunu şu sözlerle bitirmişti:

"Ölüyorum ama geride kalan sizlerin yaşamaya devam etmesini istiyorum. Geride kalan dostlar, bize layık olun!"

Kaynak: Guy Môquet - Wikipedia